Professionele wijngaard

Nu door vroegrijpe druivenrassen wijnbouw in Nederland veel beter mogelijk geworden is, overwegen diverse Nederlanders om een commerciele wijngaard te beginnen. Voor agrariers kan wijnbouw een interessante neventak zijn, maar ook anderen zien in wijnbouw nieuwe carrieremogelijkheden.

Bijna heel Nederland is geschikt voor wijnbouw. Door de juiste onderstam te kiezen zijn bijna alle bodems geschikt. Alleen veenbodems (te zuur) en natte gronden zijn ongeschikt. Zand, zavel en mergelgronden doen het goed maar ook kleigronden zijn geschikt mits de klei niet te zwaar is. Hollandse polderwijn dus. En het hoeft niet een dun waterig wijntje te zijn. In Nederland kunnen ook volle wijnen met een stevige afdronk geproduceerd worden die goed passen bij een biefstuk, lamsbout of een andere hartige maaltijd. Het geheim zit in het ‘s zomers veel trossen wegknippen. Een druivenplant maakt 30 tot 35 trossen, maar een goede wijnboer haalt begin augustus meer dan de helft weg zodat er een geconcentreerde wijn over blijft. De wijnboer moet dus kiezen tussen veel en lekker. Hij kan per hectare 8000 liter oogsten die 2 euro per fles opbrengt (een hap-slik-weg-wijn van supermarkt-kwaliteit) of hij kan 3000 liter oogsten die 8 à 10 euro per fles opbrengt (geconcentreerde wijn met afdronk). Uiteraard moet de wijnboer ook het vinificatieproces goed beheersen maar een echt goede wijn wordt gemaakt in de wijngaard.
Bij professionele wijnbouw komen vele vragen aan de orde, waaronder de volgende:
- wat zijn de investeringskosten van wijngaard en wijnkelder?
- is wijnbouw in Nederland rendabel en zo ja onder welke
  voorwaarden?
Voor 2 à 3 hectare wijngaard is (exclusief de grond, inclusief tractor en machines) een investering van 1 à 1,5 euroton nodig, de wijnkelder vergt voor de vaten en apparatuur een soortgelijke investering (exclusief gebouw en evt. proeflokaal). Deze investeringen moeten in de eerste 3 jaar gedaan worden, terwijl de eerste inkomsten pas na 4 jaar binnenkomen. Behalve financiële investeringen is vanaf het eerste jaar ook veel arbeidstijd nodig: ruim 1 fulltime arbeidskracht. Hoge arbeidskosten en grondprijzen maken de Nederlandse wijn relatief duur. In de praktijk blijkt wijnbouw alleen rendabel bij een hoge wijnkwaliteit en rechtstreekse verkoop, vooral in combinatie met agrotoeristische activiteiten. Dit vraagt veel kennis, inzet en creativiteit van de wijnboer.

In 2003 organiseerde Wageningen Universiteit voor het eerst een 12-daagse cursus Drui- venteelt waaraan 18 boeren uit de Achter- hoek deelnamen.
Vanaf maart 2004 wordt deze cursus herhaald. Informatie hierover is verkrijgbaar bij PPO-Fruitteelt te Randwijk (Frank Maas, tel. 0488-473735 of Frank.Maas@wur.nl)

Nog enkele tips aan toekomstige collega's
-  begin pas met aanplanten als je minstens 5 à 10 professionele Nederlandse wijngaarden
   hebt gezien en diverse Duitse wijngaarden. Overal doe je nieuwe ideeën op.
-  Plant niet al je hectares in één keer vol. Over 2 jaar komen er nog betere druivenrassen
   op de markt
-  begin niet aan professionele wijnbouw als je droomt ervan rijk te worden
-  begin er wel aan als je gaat voor kwaliteit, als je het leuk vindt via studie en
   samenwerking te achterhalen hoe die kwaliteit bereikt kan worden en als je het leuk vindt
   om veel groepen op je bedrijf te ontvangen.